تصريج ( tasrij ) م . ع . صرج الحوض : صاروج اندود حوض را . تصريح ( tasrih ) م . ع . گشاده و روشن گفتن - خلاف تعريض - و پيدا و آشكار كردن كار را . و پيدا و آشكار شدن ( متعدى و لازم است ) . و رفتن كفك شراب و روشن و پاكيزه شدن آن . و صرح ما فى نفسه : ظاهر و آشكار كرد چيزى را كه در دل داشت . المثل صرح الحق عن محضه : نيك هويدا و آشكار گرديد . و صرحت كحل : نيك سخت شد سال قحط و صريح و خالص گرديد در شدت و تنگى . و صرح الرامى : خطا كرد تير انداز و نرسيد تير او بر هدف . و صرحت بجداء : مر . جداء ( jedd ' ) . تصريح ( tasrih ) ا . پ . - مأخوذ از تازى . بيان و تعبير و تفسير و توضيح . و كشف و تقرير . و تصريح كردن : آشكار كردن . تصريد ( tasrid ) م . ع . كم كردن عطا و كم از سيرابى آب دادن . تصرير ( tasrir ) م . ع . صررت الناقة : پيشى گرفت ناقه در رفتار . تصريع ( tasri ' ) م . ع . افكندن كسى را ( شدد للمبالغة ) . و قافيه آوردن در مصراع اول از بيت . و بيت را صاحب دو مصراع گردانيدن . و دو در ساختن مر باب را . تصريف ( tasrif ) م . ع . بيان و واضع گردانيدن آيات را . و روان و رايج گردانيدن دراهم و متاع و كالاى فروختنى را . و بر آوردن بعض كلام را از بعضى . و بر گرديدن باد از طرفى به طرفى و بر گردانيدن آن . و شراب ساده خوردن و بر گردانيدن . و صرفت الكلام : زينت دادم كلام را . تصريف ( tasrif ) ا . ع . تغيير و تبديل . و علم صرف و اشتقاق كلمات . ح : تصاريف . تصريم ( tasrim ) م . ع . سر پستان ناقه بريدن تا شير آن منقطع و خشك گردد . و پاره پاره كردن رسن را . و از بن بريدن درخت را ( شدد للكثرة ) . تصعاق ( tas ' q ) م . ع . صعق صعقا و صعقا و صعقة و تصعاقا . مر . صعق . تصعب ( tasa'ob ) م . ع . دشوار گردانيدن يق تصعبه . تصعد ( tasa'od ) م . ع تصعدنى الشيئ : دشوار آمد بر من و شاق گرديد آن چيز . تصعر ( tasa'or ) م . ع . كژ كردن روى و يا كژ كردن رخسار . تصعرر ( tasa'ror ) م . ع . گرد شدن از درد و جز آن . تصعصع ( tasa'so ' ) م . ع . جنبيدن . و متفرق و پراكنده گرديدن . و بد دل و خوار و ذليل شدن . و فروتنى كردن . تصعصعت صفوفهم : صفهاى قوم از جائى كه بود زوال پذيرفت . و تصعصع بهم الدهر : متفرق و پراكنده كرد آنها را زمانه . تصعغر ( tasa'for ) م . ع . تصعفرت العنق : پيچيده شد گردن . تصعلك ( tasa'lok ) م . ع . تصعلك الرجل : درويش و محتاج گرديد مرد . و تصعلكت الابل : انداختند شتران پشمها را . تصعيب ( tas'ib ) م . ع . دشوار گردانيدن يق صعبه تصعيبا . تصعيد ( tas'id ) م . ع . گذرانيدن چيزى را . و صعد فى الجبل و عليه : بر آمد بر كوه . و صعد فى الوادى : فرود آمد در رودبار . تصعيد ( tas'id ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گداختگى و ذوب و تقطير و باصطلاح كيميا اجزاى لطيف و قابل تبخير داروها را بتابيدن آتش از ميان ديگ و يا قرع بسر پوش آن رسانيدن و منجمد ساختن . و تصعيد كردن : عمل تصعيد را اجرا نمودن . تصعير ( tas'ir ) م . ع . صعرخده : كژ كرد رخسار را از كبر قوله تعالى وَ لا تُصَعِّرْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ . و گاهى اين كژى و ميلان رخسار خلقى باشد نه از ساختگى . تصغير ( tasqir ) م . ع . خرد گردانيدن كسى را . و صغر الاسم : جارى كرد اسم را بر وزن فعيل ( foayl ) و نحو آن . تصغير ( tasqir ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوچك كردگى اسم مانند مرد و مردك . صغير كردن : كوچك كردن . تصفت ( tasaffot ) م . ع . توانا و چالاك گرديدن يق تصفت تصفتا . تصفتت ( tasaftot ) م . ع . بمعنى تصفت است كه توانا و چالاك گرديدن باشد . تصفح ( tasaffoh ) م . ع . تصفح الامر : نظر كرد در ظاهر كار و جستجوى آن نمود . و تصفح الناس : نظر كرد در احوال مردم . تصفق ( tasaffoq ) م . ع . دو دله شدن . و تصفق الامر : پيش آمد و متعرض شد كار را . و تصفقت الناقة : برگرديد آن ماده شتر به روى شكم . تصفية ( tasfeyat ) م . ع . روشن كردن و صاف كردن . تصفيح ( tasfih ) م . ع . دست بر هم زدن . الحديث التسبيح للرجال و اللتصفيح للنساء . و صفح الشيئ : پهن گردانيد آن چيز را . تصفيد ( tasfid ) م . ع . نيك بند كردن و محكم ساختن ( شدد للمبالغة ) . تصفير ( tasfir ) م . ع . بانگ و فرياد